MAN reaktywuje Stara. Czyja jest dziś marka ze Starachowic
Na Międzynarodowym Salonie Przemysłu Obronnego w Kielcach stanęła ciężarówka z napisem Star na przodzie. Ostatni samochód tej marki zjechał z taśmy w Starachowicach dwadzieścia lat temu. Nowy jest MAN-em TGS w wersji 6x6, a decyzja o przywróceniu nazwy zapadła w Monachium.
Co pokazano w Kielcach
8 września, na otwarcie targów trwających do 11 września, MAN Truck & Bus ogłosił powrót marki Star. Pierwszy pojazd nowej serii zbudowano na bazie MAN TGS z napędem 6x6 i przeznaczono do wojskowej logistyki. Kolejne mają korzystać z aktualnych platform MAN TGM i TGS.
Podwozia powstaną w fabryce MAN w Niepołomicach, a zabudowy i modyfikacje w Centrum Modyfikacji w podpoznańskich Sadach. Poza wojskiem producent wymienia straż pożarną, służby ratownicze i Czerwony Krzyż. Nad wersjami wojskowymi MAN pracuje razem ze swoją spółką joint venture Rheinmetall MAN Military Vehicles.
„Dzięki inicjatywie «Made in Poland» oraz reaktywowanej marce Star łączymy lokalną produkcję”
powiedział Alexander Vlaskamp, dyrektor generalny MAN Truck & Bus.
Skąd wzięła się ta nazwa
Fabryka Samochodów Ciężarowych Star ruszyła w Starachowicach w 1948 roku i przez cały okres działania wypuściła ponad 630 tysięcy pojazdów. Star 20, Star 25, Star 266: przez pół wieku to na nich stało polskie budownictwo, wojsko i straż pożarna.
Najbardziej znany egzemplarz nie woził jednak ani cegieł, ani żołnierzy. W 1979 roku, przed pierwszą pielgrzymką Jana Pawła II do Polski, papież postawił jeden warunek co do pojazdu: miał być krajowej produkcji. Przemysłowy Instytut Motoryzacji i starachowicka fabryka przerobiły w sześć tygodni dwa Stary 660 na otwartą platformę z nagłośnieniem. Tak powstał pierwszy papamobile.
Marka zniknęła z produkcji, ale nie z dróg. Do dziś w eksploatacji pozostaje ponad 10 tysięcy Starów.
Jak nazwa trafiła do Monachium
Po strajku okupacyjnym w 1991 roku zakład przekształcono w spółkę Zakłady Starachowickie Star, a w połowie lat 90. kontrolę nad nią objęła Sobiesław Zasada Centrum, wtedy generalny importer Mercedesa. Ten układ nie utrzymał się długo. 17 grudnia 1999 roku głównym udziałowcem spółki Star Trucks został niemiecki MAN.
Przez kilka lat ze Starachowic wyjeżdżały jeszcze samochody własnej konstrukcji, tyle że z coraz większym udziałem komponentów MAN-a: najpierw kabin, potem silników. W 2003 roku firma zmieniła nazwę na MAN STAR Trucks & Buses, a siedzibę przeniesiono do Sadów. W 2006 roku z taśmy zjechał ostatni Star, a od stycznia 2009 spółka nazywa się MAN Bus i produkuje w Starachowicach autobusy oraz szkielety nadwozi.
Prawa do nazwy zostały po niemieckiej stronie i to one wracają teraz na atrapę chłodnicy. MAN Truck & Bus w całości należy do Traton SE, w której 87,5 proc. udziałów ma Volkswagen.
Drugi Star na tych samych targach
W Kielcach pokazano też inny pojazd z tym znaczkiem: zmodernizowanego Stara 266 w wersji 266M2. Robi go spółka Autobox Innovations ze Starachowic, mieszcząca się przy ulicy o nazwie Samochodu „Star 266”. Od 2011 roku przebudowuje dla wojska wysłużone Stary 266: nowa rama, nowy silnik, nowa skrzynia biegów i kabina sprowadzana z Chin, gdzie powstaje na licencji MAN-a. Do 2022 roku przez tę linię przeszło około 1700 samochodów.
Jedynym wspólnikiem Autoboxu jest Sobiesław Zasada S.A., grupa tego samego przedsiębiorcy, który miał Star przed sprzedażą Niemcom. Jedna strona hali remontuje więc starą legendę, druga wypuszcza nową pod tą samą nazwą.
Co z tego zostaje w Polsce
MAN zatrudnia w Polsce około 7 tysięcy osób i w 2025 roku dostarczył tu blisko 9 tysięcy pojazdów. W Niepołomicach koncern podpisał z rządem porozumienie na inwestycje warte około 1,2 mld euro do 2038 roku, po których powierzchnia zakładu wzrośnie ze 130 do 270 tysięcy metrów kwadratowych.
Ile Starów faktycznie powstanie, zależy od zamówień wojska. Jeżeli kontrakty będą, po polskich drogach znów pojadą ciężarówki z tym napisem: złożone pod Krakowem, zaprojektowane w Monachium, mijające się na trasie z tymi remontowanymi przy ulicy Samochodu „Star 266”.
Źródła
- https://logistyka.rp.pl/drogowy/art45112971-man-znow-oferuje-wojsku-ciezarowki-star
- https://truckslog.pl/aktualnosci/man-reaktywuje-star-a/
- https://40ton.net/powrot-ciezarowek-marki-star-tgs-z-polskimi-znaczkami-na-potrzeby-wojska/
- https://menadzerfloty.pl/aktualnosci/man-reaktywuje-polska-marke/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Fabryka_Samochod%C3%B3w_Ci%C4%99%C5%BCarowych_%E2%80%9EStar%E2%80%9D
- https://www.polskieradio.pl/407,jan-pawel-ii-%E2%80%93-pierwsza-pielgrzymka-do-polski/8016,papamobile
- https://aleo.com/int/company/autobox-innovations-sp-z-oo-starachowice
- https://www.propertynews.pl/magazyny/inwestor-wyda-ok-1-2-mld-euro-na-fabryke-w-niepolomicach,200412.html
