Grafika z napisem Kosmetyki: półka z polskim kapitałem i trzema liczbami: 37 z 54 marek z polskim kapitałem, rok 1990 jako początek Bielendy, przejście Dax Cosmetics pod japońską kontrolę w 2014

16 września 20263 min czytania

Polskie kosmetyki: 37 z 54 marek na półce ma polski kapitał

W większości kategorii handlowych w Polsce pytanie o właściciela kończy się adresem za granicą. Drogeryjna półka z kosmetykami jest wyjątkiem. To jedno z niewielu miejsc w sklepie, gdzie firmy z krajowym kapitałem mają przewagę liczebną, i to wyraźną.

Drogeria wyłamuje się z reguły

Katalog kategorii Kosmetyki obejmuje 54 marki sprawdzone pod kątem ostatecznego właściciela. Polski kapitał kontroluje 37 z nich, zagraniczny 17.

Wśród tych siedemnastu są nazwy, których nikt nie bierze za rodzime: L'Oréal, Beiersdorf z Niveą, Procter & Gamble, Unilever, Estée Lauder, Avon, Oriflame, Yves Rocher. Globalne koncerny siedzą w polskich drogeriach od dekad i mają nieporównywalnie większe budżety reklamowe. Liczebnie przegrywają jednak z firmami, które powstały tu po 1989 roku i do dziś odpowiadają przed właścicielem z krajowym adresem.

Rodziny, które zbudowały te marki od zera

Najstarsza w zestawieniu jest Oceanic z Sopotu, założona w 1982 roku. Odpowiada za marki AA i Oillan, serum Long4Lashes oraz linię More4Care, a jej właścicielami są Dorota i Wojciech Soszyńscy, którzy przejęli firmę po ojcu Wojciecha. Cała struktura właścicielska mieści się w jednej rodzinie.

Joanna powstała w 1991 roku i wygląda podobnie. Wyłączną własność i kontrolę zachowali założyciele, Bogusław Górka i Ryszard Korczak. Spod ich dachu wychodzą farby Naturia, tonery Ultra Color i preparaty dla salonów fryzjerskich.

Eveline Cosmetics z Lesznowoli, znana z podkładów Wonder Match i tuszy Variété, stoi w stu procentach na polskim kapitale prywatnym, a największym udziałowcem jest Piotr Kasprzycki. Semilac z Poznania, który zrobił z lakierów hybrydowych osobną kategorię w drogerii, także w całości należy do krajowych właścicieli. Pollena z Ostrzeszowa, producent mydła Biały Jeleń i kosmetyków Dzidziuś, została sprywatyzowana i dziś ma wyłącznie prywatny kapitał z Polski. W tym samym gronie stoją dwie najbardziej rozpoznawalne firmy branży, Ziaja i Dr Irena Eris.

Swojskie nazwy, cudzy właściciel

Nazwa na opakowaniu nie zawsze mówi prawdę o tym, kto podejmuje decyzje. Dax Cosmetics z Duchnowa pod Warszawą, właściciel marek Perfecta, Yoskine, Cashmere, Celia i Dax Sun, ma historycznie polskie korzenie. W 2014 roku pakiet kontrolny kupił amerykański The Mentholatum Company, a ten należy do japońskiej grupy farmaceutycznej Rohto Pharmaceutical. Na szczycie tej piramidy stoi dziś kapitał z Japonii.

Podobnie potoczyła się historia Luksji, jednej z historycznych polskich marek mydła. W 2020 roku została w całości wykupiona przez grecką grupę Sarantis. Kostka na półce wygląda tak samo, spółka nadal ma warszawski adres przy Chocimskiej, a o marce decyduje właściciel z Grecji.

Na tej półce polska firma bywa kupującym

W większości branż ruch idzie w jedną stronę: krajowa marka trafia do zagranicznej grupy i tam zostaje. W kosmetykach najbardziej aktywnym konsolidatorem jest firma z Krakowa.

Bielendę założyła w 1990 roku Barbara Bielenda. Dziś to jedna z największych polskich grup kosmetycznych, z ponad 400 produktami do pielęgnacji twarzy, ciała i włosów, obecna zarówno w drogeriach, jak i w sektorze profesjonalnym. Od 2020 roku kontrolę nad grupą ma polski fundusz Innova Capital.

Pod jednym adresem przy krakowskiej ulicy Fabrycznej mieszczą się dziś Bielenda, Soraya, Dermika, tołpa i BodyBoom. Marki, które w drogerii stoją w różnych miejscach i wyglądają na konkurentów, mają tego samego właściciela.

Miraculum utrzymało krajową kontrolę inaczej. Największy pakiet, około 42 procent, należy do Marka Kamoli i to on decyduje o spółce, która wypuszcza Panią Walewską, Chopina i Brutala. Trzy nazwy pamiętane z domowych łazienek sprzed dekad, wciąż w tych samych rękach co do niedawna.

Historia tej półki jest krótka. Większość firm, które ją zapełniły, ma mniej lat niż ich stałe klientki, a zdążyły urosnąć na tyle, żeby same kupować marki, zamiast czekać, aż ktoś kupi je.